Türkiye’nin doğu anadolu bölgesi’ndeki bazı illerden toplanan bal örneklerinde metal düzeylerinin belirlenmesi

Metin Güleç
Doktora Tezi, Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmakoloji ve Toksikoloji Anabilim Dalı, 2007, 64 s.
TEZ NO: 203034
Sorgu Penceresine TEZ NO’yu yazarak Ayrıntılı Bilgi ve PDF dökümana ulaşmak için tıklayınız

ÖZET
Yapılan çalısmada Türkiye’nin Dogu Anadolu Bölgesi’ndeki bazı illerden (Mus,Agrı, Bitlis ve Erzurum) 2004 Temmuz-Agustos aylarında her ay 25’er adet olacaksekilde, bölgede gezginci arıcılık yapan bal üreticilerinden temin edilen 200 adetsüzme çiçek balı numunesinde metal (Pb, Cd, Cu, Fe, Mn, Zn) düzeyleri arastırıldı.Örneklerin çogunlugu yol kenarlarına 50 m ile 2 km mesafede konaklayanarıcılardan saglandı.Pb ve Cd analizleri Grafit Fırınlı Atomik Absorpsiyon Spektrometre ve Zeemanzemin düzeltici sistem ile; Fe, Cu, Mn ve Zn analizleri ise Alevli AtomikAbsorpsiyon Spektrometre cihazı ile döteryum zemin düzeltici sistem kullanılarakyapıldı.Analizler sonucunda Temmuz-Agustos aylarında alınan bütün bal örneklerinde Pb,Cd, Cu, Fe, Mn ve Zn tespit edildi; ancak Erzurum ilinden alınan bir örnek ve Musilinden alınan iki örnekte Cd tespit edilmedi. Her iki aya ait ortalama degerlerkarsılastırıldıgında Pb ve Cd yönünden istatistiksel bir fark tespit edilmedi. Agustosayına ait numunelerde temmuz ayına göre Cu, Fe ve çinko düzeylerinde artıs tespitedildi. Mn düzeyinde ise azalma görüldü. Analiz edilen bal örneklerinde Pb0,131±0,081 ppm, Cd 0,006±0,007 ppm, Cu 2,635±1,198 ppm, Fe 9,799±5,615 ppm,Mn 2,592±1,318 ppm ve Zn 3,705±1,708 ppm düzeyinde tespit edildi.Bu çalısma sonucunda belirlenen Pb ve Cd düzeylerinin Avrupa Birligi tarafındankabul edilen maksimum kalıntı limitlerini asmadıgı, diger metal düzeylerinin isekabul edilebilir düzeylerde oldugu görüldü. Metaller yönünden balların iyi kalitedeoldugu tespit edildi.Elde edilen sonuçlara göre arıcılık faaliyetlerinin anayol trafiginden veya digerkirletici kaynaklardan uzak mesafelerde yapılması uygun olacaktır.

Anahtar Kelimeler: Atomik absorpsiyon spektrometre, bal, kirlilik, metal,Türkiye