Karabaş otu (Lavandula stoechas L. ) bitkisinin farklı in vitro besin ortamlarında kültüre alınması

Serpil Orhan
Yüksek Lisans Tezi, Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyomühendislik Anabilim Dalı, 2007, 63 s.
TEZ NO: 202043
Sorgu Penceresine TEZ NO’yu yazarak Ayrıntılı Bilgi ve PDF dökümana ulaşmak için tıklayınız

ÖZET
Bu tezde, tıbbi ve aromatik özelliklere sahip karabaş otu bitkisine ait sürgün nodeksplantlarının farklı besin ortamlarındaki büyüme parametreleri incelenmiştir.Çimlendirme, sürgün oluşumu ve gelişimi ile köklendirme için uygun besinortamları belirlenmiştir. En iyi çimlendirmeler (%97), 1 mg/L Benzil Amino Pürin (BAP)içeren Murashige ve Skoog (1962) (MS) besin ortamında gerçekleştirilmiştir.Çimlendirilen iki adet karabaş otu tohumundan elde edilen sürgün nod eksplantlarından invitro bitki klonları (klon 1 ve klon 2) çoğaltılmıştır. Klon 1 bitkiciklerinin sürgün nodeksplantları 9 farklı MS ortamına aktarılmış ve büyüme parametreleri; sürgün uzunluğu,sürgün sayısı, sürgündeki nod sayısı ve kök sayısı ile kallus oluşturan eksplant yüzdesiincelenmiştir. Klon 1 bitkiciklerine ait sürgün nod eksplantlarında, 0,1 mg/L NaftalenAsetik Asit (NAA) (ortalama 3,6 sürgün/eksplant, 8,44 nod/eksplant) ve 0,5 mg/L İndolBütirik asit (IBA) (ortalama 3,44 sürgün/eksplant, 8,62 nod/eksplant) içeren MSortamlarında en iyi sürgün gelişimleri sağlanmıştır. En iyi köklenmeler ise 1 mg/L NAA(ortalama 3,44 kök/eksplant) ve 0,5 mg/L NAA (ortalama 2,29 kök/eksplant) içeren MSortamlarında gözlenmiştir. Kültüre alınan eksplantlarda en uzun boylu bitkicikler(ortalama 2,23 cm) 0,1 mg/L IBA içeren MS ortamında elde edilmiştir. Sürgün nodeksplantları, 1 mg/L BAP (%68,09) ve 0,5 mg/L BAP (%37,77) içeren MS ortamındayüksek oranda kallus oluşturmuşlardır. Klon 2 bitkiciklerinden alınan sürgün nodeksplantları 2 farklı MS ortamına aktarılmış ve elde edilen büyüme parametreleri klon 1bitkilerinin büyüme parametreleri ile karşılaştırılmıştır. Büyüme parametreleri içinyapılan istatistiki değerlendirmede iki klon arasındaki farklılıklar önemsiz bulunmuştur.VITüm kültürlerde, 4000 lux aydınlatma, 27±4ºC sıcaklık ve 16 saat aydınlık, 8 saatkaranlık fotoperiyot kullanılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Lavandula stoechas L., karabaş otu, in vitro, klon, büyümeparametreleri.