Anzer balı ve poleninin yüksek performanslı sıvı kromatografisi ile fenolik bileşiminin belirlenmesi ve antioksidan özellikleri

Esra Ulusoy
Doktora Tezi, Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Anabilim Dalı, 2010, 143 s.
TEZ NO: 276134
Sorgu Penceresine TEZ NO’yu yazarak Ayrıntılı Bilgi ve PDF dökümana ulaşmak için tıklayınız

ÖZET
Bal insanlığın başlangıcından beri var olan çok kıymetli doğal bir ürün ve şifa kaynağıdır. Bileşimi ve buna bağlı olarak biyolojik özellikleri üretildiği bölgenin coğrafik ve floral özelliklerine bağlı olarak değişim göstermektedir.Bu çalışmada, Doğu Karadeniz bölgesine ait Anzer bal ve polenlerinin biyolojik aktif bileşenlerinin kompozisyonunun aydınlatılması ve antioksidan özelliklerinin tespit edilmesi amaçlandı. 17 adet fenolik bileşik standardı ters faz-yüksek basınçlı sıvı kromatografisi (RP-HPLC) ile analiz edildi. Tüm bal ve polen örneklerinin kateşin ve klorojenik asit hariç 15 adet fenolik bileşiğe değişen oranlarda sahip olduğu ve benzoik asit, kuersetin, cis,trans-absisik asit ve trans-sinnamik asitlerin ana fenolik bileşen olduğu tespit edildi.Ayrıca Anzer bal ve polenlerinin antioksidan aktiviteleri, toplam fenolik madde içeriği, demir (III) indirgeme antioksidan kuvveti (FRAP), bakır (II) iyonu indirgeyici antioksidan kapasite (CUPRAC) ve DPPH? (2,2-difenil-1-pikrilhidrazil) radikali temizleme aktivitesi testleri kullanılarak tayin edildi. Toplam fenolik madde miktarları gallik asit standardına göre tayin edildi. FRAP değerleri Trolox® eşdeğeri antioksidan güç (TEAP), CUPRAC değerleri Trolox® eşdeğeri antioksidan kapasite (TEAC) ve DPPH? radikali temizleme tayini sonuçları SC50 olarak ifade edildi. Çalışılan tüm bal ve polenlerin antioksidan aktiviteye sahip oldukları, özellikle polenlerin ballara göre yaklaşık 10-20 kat yüksek toplam fenolik madde içeriğine ve buna bağlı olarak yüksek antioksidan aktiviteye sahip oldukları tespit edildi.Literatürdeki karışık çiçek balları ile karşılaştırıldığında Anzer yöresine ait bal örneklerinin, fenolik bileşiklerin gerek çeşitliliği ve gerekse de toplam miktarı bakımından daha zengin olduğu ve buna bağlı olarak antioksidanca zengin bir doğal ürün olduğu belirlendi. Yapılan çalışma, Anzer balının halk arasında şifa kaynağı olarak bilinmesinin nedeninin, yapısında bulunan çeşitli fenolik bileşiklerden kaynaklanabileceğini doğrulamaktadır.

Anahtar Kelimeler: Antioksidan; Anzer; Bal; Fenolik; HPLC; Polen