Yetiştirme ayları ile larva transfer yöntemlerinin Erzurum koşullarında yetiştirilen ana arıların (Apis mellifora L.) özelliklerine etkileri

GENÇ, Ferat
TÜBİTAK VHAG Proje No. 1032, 1996: 1-52
Makale No: 43335
Sorgu Penceresine MAKALE NO’yu yazarak Ayrıntılı Bilgi ve PDF dökümana ulaşmak için tıklayınız

ÖZET
Bu araştırma,Erzurum yöresinde yetiştirilen ana arıların özelliklerini ve kaliteli ana arı üretimi için ihtiyaç duyulan bazı üretim tekniklerini belirlemek amacıyla uygulanmıştır.Araştırmada.arı sütü ilaveli (A), kuru (B),ve su ilaveli (C) larva transfer yöntemleri ile Haziran,Temmuz ve Ağustos aylarında yetiştirilen ana arıların bazı özellikleri incelenip karşılaştırılmıştır. Ana arı yetiştirmek amacıyla toplam olarak 540 adet bir günlük lavra transfer edilmiştir.A,B ve C aşılama gruplarındaki ortalama aşılama randımanı sırasıyla %88.89,%72.22 ve %65.56;ortalama çiftleşme oranı ise aynı sırayla %71.74,%73.91 ve %65.22 olmuştur.Haziran,Temmuz ve Ağustos aylarındaki ortalama aşılama randımanı sırayla %65.00,%86.67 ve %75.00; ortalama çiftleşme oranı ise %73.33,%68.75 ve %68.89 olarak bulunmuştur.Ortalama kapalı yüksük uzunluğu değerleri A,B ve C aşılama grupları için sırasıyla 23.13.+0.66 mm,22.30+0.39 mm ve 19.87+0.22 mm; Haziran, Temmuz ve Ağustos aylarında ise sırasıyla 23.07+068 mm,19.83+038 mm ve 22.40+0.35 mm olmuştur.Ortalama ana arı çıkış ağırlığı değerleri A,B ve C aşılı gruplarında srayla 182.37+2.75 mg,185.67+2.99 mg ve 174.67+3.08 mg; Haziran,Temmuz ve Ağustos aylarında ise sırasıyla 178.40+2.97 mg,175.43+3.23 mg ve 188.87 +2.35 mg olarak bulunmuştur.A,B ve C aşılama gruplarındaki ana arıların ortalama yumurtlama öncesi süresi sırasıyla 15.07+.88 gün,14.03+0.83 gün ve 15.07+1.12 gün; Haziran,Temmuz ve Ağustos aylarında ise sırasıyla 12.17+0.26 gün 10.50+0.25 gün ve 21.50+0.44 gün çıkmıştır.Farklı aşılama gruplarındaki (A, B ve C) ana arılar için ortalama spermateka çapı sırasıyla 0.926+0.mm,0.906+0.009 mm ve 0.891+0.008 mm; Haziran,Temmuz ve Ağustos aylarında ise sırasıyla 0.900+.0.011 mm, 0.897+0.007 mm ve 0.927+0.006 mm olarak bulunmuştur.Ana arıların ortalama sermatozoid sayısı A,B ve c aşılama gruplarında sırasıyla 4.27+0.04 milyon,4.18+0.06 milyon ve 4.11+0.04 milyon; Haziran, Temmuz ve Ağustos aylarında ise sırasıyla 4.27+0.05 milyon 4.13+0.05 milyon ve 4.16+0.03 milyon olarak bulunmuştur.Kapalı yüksük uzunluğu ile çıkış ağırlığı arasında (r=0.358),çıkış ağırlığı ile spermateka çapı arasında (r=0.317) ve spermateka çapı ile sermatozoid sayısı arasında (r=0.767) pozitif bir ilişki saptanmıştır.Genel olarak ana arı gözlerine konan birer damla arı sütü üzerine yapılan larva transferleriyle yetiştirilen ana arılar daha kaliteli olmakta ve kuru aşılama yöntemi de su ilaveli transfer yöntemine üstün bulunmaktadır.Araştırma bölgesinde Haziran,Temmuz ve Ağustos ayları ana arı yetiştiriciliği için uygun bulunmuş,fakat Ağustos ayında yetiştirilen ana arılar daha geç yumurtalamışlardır.Kaliteli ana arıların seçiminde özellikle spermateka çapının güvenilir bir ölçü olduğu;kapalı yüksük uzunluğu ile çıkış ağırlığının da bu amaçla güvenle kullanılabilceği saptanmıştır.

Anahtar Kelimeler: Balarısı; ana arı yetiştiriciliği; ana arı özellikleri; korelasyonlar