Bilgin Aydin

Yalancısı olan biri olarak öyle oldu.

Demet hanım teşekkür ederim kolum açılmaya başladı.Şimdi gözü kara olmak iyimi değilmi bir şey diyemeyeceğim.Sonra nasıl derler,”aynası iştir kişinin lafa bakılmaz” olayla yüzleşmek gerek.
Gerçektende ikinci maskeyi bagajıma koydum.iki kişi çalışabilseydik herşey çok kolay olabilirdi.Hatta kovana yerleştirirken daha çok ihtiyaç hissettim.
Bir kaç yıllık arıcılık hayatımda ilk kez gördüğüm hiç duymadığım bir olaydı.Başka bir cins arı olabileceği dahi aklıma geldi.Belgesellerde izlediğim kadarıyla afrikada yaşayan bir tür bu şekilde açık şekilde petek örüyordu ve son derece saldırgan bir türdü.
Ama sanırım ihtimal dahilinde değil.Yuva bulamayan bir oğul var olma ve yaşama içgüdüsüyle aklının erdiğini yapmaya çalışyordu.
Yalnız müdahaleden önce arıların hiç çalışmadığını fark ettim.operasyondan sonrada en fazla 20-30 arı birikmişti.
Değişik bir tecrübe oldu.
Sayın moderatörüm Egehan, yalancı ana olan kovanı 200 m uzağa silkeleyip eski yerine yerleştirdim.Ancak koloninin belki %80’i geri dönmedi.Tabii ben dönmediğini silkelediğim yerde öbek yapıp kaldığını yaklaşık altı gün sonra gördüm.son derce az olan mevcut yavrulu çerçevelere bakamamışlardı.Dört çerçevede kalan ve ölen kurtçuk halindeki erkek yavru gözlerinide temizliyemediklerinden hafif koku olmaya başladığını fark ettim ve bu çerçeveleri hemen ayırdım.Sonradan karıncalara terk ettiysemde onlarda ilgi göstermedi.Çok değerli dört kabarmış çerçeve bu şekilde oyundan düştü.Öyle bekletiyorum bir köşede.
Sonra diğer kovanlarımda iki çerçeve olan zayıf bir oğulu alıp getirdim.Elimde oğul çekmek amacıyla aldığım fakat kullanmadığım portakal esansını şekerli suyla karıştırıp her iki koloninin üzerine püskürttüm ve hemen birleştirdim.Kavga olmadı yalnız tüm erkekler hemen öldürüldü.Şimdi beş dolu çerçeve oldu problem yok.

Öncelikle arı’nın bulunduğu yer gövdeden hayli uzakta ve yüksekteydi,dolayısıyla mevcut üçgen merdivenlerle ulaşmak söz konusu dahi değildi.Bu durumda tek seçenek olarak gövdeye daha uzun olan dayama merdivenle tırmanarak müdahale etmek kaldı.Oda tülle peketlemek şöyle dursun anca uzantı dalları binbir güçlükle kesebildik.
İşin doğrusu yaklaşık bir aydır sağ omzumdaki bir rahatsızlıktan dolayı sağ kolumu bazı yönlere hemen hiç kullanamıyorum.Mazeret gibi olsada gerçek bu.Ayrıca bahçıvanımızın çok hevesli olmasıda önemli etkendi.Koloninin düşmesi halinde B planı olarak tül çuvalı içine oturtacağımız sepeti arıların üzerine atıp uzaklaşmak geçiyordu aklımdan.Birde unutmadan müdahaleden önce üzerlerine bolca şerbetli su püskürterek uçuşlarını zorlaştırmıştık.Kahramanlıktan ziyade ekip çalışması bence daha önemliydi.Tabii zaiyat her zaman olur. [img size=150][/img]

Aslında elimde fotoğraf makinamla hazır durumda bekliyordum.Site bahaçevanına maskemi verdim blok görevlisi ile beraber ağacın altına oturup plan yaptık.Bahçevanımız merdiven ve budama makaslarını hazırladı ancak kolayca ulaşılacak bir yerde olmayışı,şiddetli rüzgardan hasar görmüş olması zamansız düşme riskide yaratmıştı.Hemen yanında bulunan çocuk parkıda ayrı bir problemdi.Bu sebeple müdahale anında herhangi bir şeyden haberi olmayan insanları bölge dışına yönlendirdik.
Bahçevanımız çıkıntı dalları budayıp bağlantı dalınıda kestiğinde alelacele koloniyi hazırladığımız sepete bırakıp kendini bölgeden uzaklaştırdı.Rahat hissetiği için kendi kısa eldivenlerini kullanmıştı.Uzanmalar sırasında bilekleri açılınca 30 civarında iğne yedi.Akabinde sisleme şeklindeki sulama sistemini açarak arıların uçuşunu engelledik.Bahçevanımızı güvene alıp bileklerine “stilex”krem sürerek ilk müdahaleyi yaptıktan sonra maskeyi ben giyerek son budamaları yapıp koloniyi tülden çuvala yerleştirip bagaja koydum.
Bahçevanımız son iğneyi eczanede “avil-dekort”olarak yedi ve başka bir problem olmadı.
Kısaca olayların gelişimi bukadarına elverdi.

İşlem tamam,akşamı tülden bir file içinde arabanın bagajında geçirdiler,ertesi gün olduğu gibi boş bir kovana koydum beş tanede kabarmamış çerçeve ekledim.Hiç beklemeden zarar gören larvaları attılar çalışma başladı.[img size=150][/img]

Birleştirme sonucuna üç gün sonra baktığımda ana sağ salim ve yumurtlamaya devam ediyor.
Yalnız arıları silkelediğm yerde hala bir avuç arı bir kiremit parçasının altında sinmiş duruyordu.Demekki tarlacı arıların kovana dönmesi falan yazıldığı gibi olmayabiliyor.

Bu gün yani üçüncü günün sabahında baktığımda üst kata ayırdığım erkek yavru gözlü çıtalardaki larvalardan yaklaşık 200 tanesi dökülmüştü diğerleride sarkık vaziyette duruyorlardı.
Hepsini kaldırdım yerine yeni boş bir kovan koyup kabarmış bir kaç çerçeveyi aktadım arısız olarak.Sonra tarlacıların toplanmasını bekledim bir süre,iki çerçeve olan zayıf bir kovanı aktardım her iki kovanada portakal esansı ile karıştıdığım şerbet püskürttüm.Arılar birbirlerine girmedi ama erkekleri katlettiler.Asıl sürpriz arıları üçgün önce silkelediğim yerde oldu büyük çoğunluk hala orada gazetenin altına sinmiş vaziyette duruyordu.demekki yalancı analar dönememiş.Bu arada bakımsızlıktan ölen erkek larvaların yavru çürüklüğü oluşturma ihtimali olabilirmi acaba.Belki temizliyebilirler ama mevcut oldukça azaldı.

Bütün boş çerçeveleri aynı kovana koydum kovanıda götürüp eski yerine yerleştirdim,yavrulu çerçeveleri diyorsan 4 taneydi onları ayırdım üstballık kısmına koydum kuluçkalıkla arasında örtü bezi var.Ancak ilk olarak yan kovandan eklediğim normal yavrulu çerçevenin etrafında yalancı ananın yumurtladığı çok göz vardı o çıtayı ayırmadım.Öylece bıraktım.Yarın erkenden birleştirme yapacağım.Birde aşağıdaki gibi bir yöntem varmış daha mantıklı geldi belkide öyle yaparım.
YALANCI ANA YAPAN KOVANA ANA VERİLMESİ
Herhangi bir nedenle ana arıyı kayıp etmiş ve yeni ana yapamayan bir koloniye döllenmiş ana verilebilir veya günlük yumurta vererek yeni bir ana yapması sağlanır.Ancak kraliçe arıyı kayıp ettikten sonra yeni ana yapamayıp, daha sonra yalancı ana yapan koloniye günlük yumurta vererek ana yaptırmak veya döllenmiş ana kabul ettirmek çok zordur. Bu durumda en etkili yöntem bizim tecrübe ederek %100’e yakın sonuç aldığımız uygulamalardır. Böyle kovanlara bakılır. Şayet arı mevcudu(işçi arı) yeterli sayıda ise (ortalama 3-4 çerçeve) yapılacak işlem sırası ile; önce boş bir kovan iyice temizlenir. Dezenfekte edildikten sonra , durumu müsait olan diğer kovanlarımızdan 2 veya 3 ballı ve polenli çerçeve alınır. Şayet hazır ana verilmeyecek ise bu çerçevelerin bir tanesinde yavru ve günlük yumurta olmalıdır. Alınan çerçeveler temiz kovana yerleştirilir. Akabinde yalancı (sahte) ana yapmış koloni yerinden sarsmadan kaldırılıp 3-5 metre uzaklıkta müsait bir zemine yerleştirilir. Hazırlamış olduğumuz kovan yerinden kaldırdığımız kovanın yerine konur. Bu işlem havanın güzel olduğu bir günde yapılmalıdır. Bu işlemler tamamlandıktan sonra her iki kovanın da uçuş delikleri küçültülür. Bundan sonra iş doğal akışına bırakılır. Sonuç olarak yerinden kaldırdığımız kovanın tarlacı arısının çoğunluğu eski yerindeki, yeni hazırladığımız kovana girecektir. Diğer kovanda faaliyet gösteren yalancı ana veya analar bulundukları kovanda yumurtlama faaliyetlerine devam ederler. Eski kovanlarının yerine koyulan kovana giden işçi arılar ise yeni duruma göre hareket edecektir. Bu durum ya günlük yumurtadan yeni bir ana yapmak, ya da hazır döllenmiş anayı sahiplenmektir.
Ana arı yumurtlama faaliyetine başladıktan sonra yalancı ana bulunan kovandaki arılar usulüne uygun bir şekilde analı kovana konulur. Sonuçta koloninin devamı sağlanacaktır.
Bu konuda bazı kitaplarda yazdığı gibi ve arıcılarımızın da çokça uyguladıkları yalancı ana yapan koloninin uzak bir yerde silkerek suni anadan kurtulma çabaları çoğu kez sonuç vermemektedir. Zira bu yalancı analar, normal işçi arılardan oldukları için, tekrar eski yerlerine dönmekte ve yine yumurtlamaya devam etmektedirler.

Belki pazar uğrayacağım o zaman netleştirebilirim.